Systematyka

Rząd: sowy  (Strigiformes)
Rodzina: puszczykowate (Strigidae)
Gatunek: uszatka  (Asio otus)

Charakterystyka
Ogólnym ubarwieniem i kształtami, np. pomarańczowymi tęczówkami i sterczącymi "uszami na głowie", podobna do puchacza przez co często z nim mylona  jednakże znacznie od niego mniejsza. Wielkości sójki (ok. 35 cm). Szczupła sylwetka, wąska głowa. Charakterystyczne długie pióra uszne długości ok. 4,5 cm, utworzone przez ruchome kępki piór, które w czasie lotu lub u spokojnego ptaka są położone. Od nich wzięła się nazwa gatunkowa. Oczy pomarańczowe. U siedzącego ptaka długie skrzydła sięgają poza ogon. Szlara dobrze zaznaczona, od strony dzioba pasy jasnych piór, oczy jaskrawo pomarańczowe. Ubarwienie stanowi świetnie maskująca mieszanina barwy brązowej w różnych odcieniach oraz czerni i szarości .
 Młode wyglądają podobnie, jednak kreskowanie jest delikatniejsze, "uszy" z piór krótsze i mniej widoczne, a szlara ciemniejsza .
 Uszatki polują nocą na otwartych przestrzeniach – łąkach, ugorach, polach uprawnych, natomiast prawie nigdy w lasach, gdzie gniazdują i odpoczywają w dzień. Latają nisko  nad ziemią, od zmierzchu do świtu,  chyba, że jest to okres lęgowy i wylatują na łowy dla wyżywienia młodych już 4 godziny przed zachodem słońca, a kończą żer po świcie. Cichy lot zapewniają puszyste, miękkie pióra i lekko ząbkowana krawędź natarcia skrzydła, podobnie jak u innych sów.

Wielkość
długość ciała - samce ok. 35 cm, samice ok. 37 cm
rozpiętość skrzydeł - samce ok. 90-95 cm, samice ok. 100cm
waga - samce ok. 260 g, samice ok. 280 g.


Pokarm
  Wyspecjalizowany w polowaniu na norniki. Chwyta też myszy, ryjówki oraz  ptaki.

Głos ♫ 
(Nagranie audio: Tomasz Ogrodowczyk)


   Poza sezonem lęgowym praktycznie milczy. Zaniepokojone odzywają się przy gnieździe ostrym "kau kau", nieco przypominającym głos puszczyka. Głos terytorialny i godowy samca brzmi jak krótkie, niskie, miękkie i monotonne "huu" powtarzane w odstępach ok. 3 s. Głos samicy - cichy, świszczący i opadający "piich" lub "huii" słyszalny jest z odległości do 60 m i powtarzany rzadziej , niż zawołania samca .

Rozród i gniazdowanie 
  Okres godowy rozpoczyna się od  tokowania samca. Podczas zalotów samiec głośno pohukuje i odbywa loty  z pojedynczymi uderzeniami skrzydeł („klaskaniem”). Samce zajmują terytoria i bronią ich głosem już zimą. Okres lęgowy trwa od marca do sierpnia. Dana para utrzymuje się razem tylko w danym sezonie lęgowym. Najczęściej lęgnie się w starych, opuszczonych lęgowiskach po innych ptakach, zwłaszcza krukowatych. Jaja składa w ilości 4-6 szt, w tak zwanych "mysich latach" nawet do 8  w odstępach dwudniowych. Są wysiadywane wyłącznie przez samicę, od złożenia pierwszego jaja przez ok. 27-28 dni.  Pisklęta wylęgają się stopniowo, więc są w różnym stopniu rozwinięte. Matka w tym czasie praktycznie nie opuszcza ich i ogrzewa pisklęta oraz karmi je. Samiec dostarcza wtedy pożywienie , z czasem również samica zaczyna polować gdy młode mają coraz większe zapotrzebowania żywieniowe. Pisklęta wychodzą z gniazda na pobliskie gałęzie po ok. 25 dniach, są tam karmione przez rodziców.  Po ok. 35 dniach od wyklucia potrafią już latać.

Biotop
  Zamieszkuje obrzeża lasu, skraje polan śródleśnych, kępy drzew zarówno wśród pól jak i zabudowań, aleje i parki. Nieodzowne tereny otwarte, sąsiedztwo których wykorzystuje do zdobywania pokarmu, preferując  uprawiane łąki. Coraz liczniej gniazduje w pobliżu człowieka .
  Na miejsca dziennego spoczynku wybierają  korony drzew przy pniu, często ukryte w listowiu. Zimą ptaki częst koncentrują się    parkach, cmentarzach, ogrodach .

 

Opracował/a:   Sylwester Kocot